Książka o wychowaniu do wolności, czyli odpowiedzi na pytanie: Na czym polega i jak przebiega wychowanie odpowiadające wymogom ludzkiego serca? Autorem jest ksiądz z Mediolanu, który ma za sobą doświadczenie długich lat pracy wychowawczej w szkole średniej, na uniwersytecie i we wspólnocie ruchu kościelnego. O wychowaniu ks. Giussani mówi z pasją właściwą ludziom, którzy rozumieją je jako swoje życiowe powołanie.
W pracę wychowawczą jest nieodłącznie wpisany element ryzyka związany z wolnością. Stwierdzenie, że wolność jest równoznaczna z brakiem więzi, to pokusa, której ulega nasza epoka. Wolność zaś jest tym poziomem natury, na którym zyskuje ona zdolność nawiązywania relacji z nieskończonością. Jest ona oknem otwartym na rzeczywistość, którą człowiek od tysięcy lat stara się przenikać. Wolność, oprócz tego, że oznacza świadomość własnych ograniczeń, to także twórczy poryw. Jeśli wyraża się ona w relacji z nieskończonością, właśnie nieskończoność użycza jej niewyczerpanej woli tworzenia.
Głównym tematem książki jest: jak wychowywać samych siebie, na czym polega i jak przebiega wychowanie, wychowanie prawdziwe, odpowiadające potrzebom człowieka. Kształtowanie człowieczeństwa, tego zaczynu, który jest w nas, który w każdym z nas przejawia się w inny sposób, nawet jeśli zasadniczo serce człowieka jest zawsze takie samo. Istotnie, pośród wielości form wyrazu, kultur i zwyczajów, serce człowieka jest jedno i to samo: moje serce jest twoim sercem, jest ono takie same jak serce kogoś, kto żyje daleko od nas, w innych krajach i na innych kontynentach. Najważniejszą troską wychowania prawdziwego i właściwego jest wychowanie serca człowieka tak, jak stworzył je Bóg.
W pewien sposób ks. Giussani ponawia więc stare pytanie katechizmu: "W jakim celu żyjemy na tym świecie?". Nie powtarza go jednakże w sposób, w jaki je najczęściej obecnie postrzegamy - jako pytanie, na które właściwa odpowiedź polegałaby na rezygnacji z większości naszych pragnień i uroków tego świata. Powtarza je raczej w podobny sposób do tego, w jaki odczuwali go uczniowie w Emaus, słowami, które prawie nieuchronnie prowadzą do następnego pytania: "Czyż serce nasze nie pałało w nas, gdy mówił do nas w drodze?" (Łk 24,32).
Dodatkową cechą charyzmatu ks. Giussaniego jest jego zdolność uczynienia świata i tego, co światowe, a także oddalone od Boga, przejrzystym dla Chrystusa. Uczynienie świata przejrzystym dla Chrystusa; pokazanie, iż jest to możliwe, że nawet to, co we współczesnej kulturze jest anormalne i wykrzywione, może być drogą, która prowadzi do Niego - jest to jedna z tajemnic księdza z Mediolanu. To, co on odrzuca, jest tylko tym, czym i w czym okłamujemy samych siebie: nasza płytkość, nasza upartość, lenistwo duchowe, które przeszkadza nam stanąć w obliczu rzeczywistości. A wszystko to ks. Giussani odrzuca tylko dlatego, że przeszkadza nam to stać się sobą i uwolnić się od ulegania zewnętrznym wpływom. W wyniku takiej postawy Comunione e Liberazione ("Komunia i Wyzwolenie") stał się ruchem odnowy chrześcijańskiej, który żywo interesuje się wszystkimi wymiarami współczesnej kultury, dążąc do takiej ewangelizacji współczesnego świata, która obejmuje przede wszystkim kulturę naszych czasów. Spotkania organizowane co roku w Rimini są bez wątpienia bardzo znaczącym społecznie i medialnie wydarzeniem najgłębiej dotyczącym współczesnego życia.
W książce mowa jest o wychowaniu, o ryzyku wychowawczym. Mogłoby to skłonić czytelnika, czy jest nim teolog, nauczyciel czy też matka lub ojciec, do czytania słów ks. Giussaniego, jak gdyby dotyczyły wyłącznie tych, którym powierzone zostały zadania wychowawcze. Prezentujący książkę zaprosił słuchaczy do zaliczenia siebie samych do tego grona. Fakt, że w pewien sposób zamknęliśmy okres własnego kształtowania, nie stoi na przeszkodzie temu, abyśmy dalej się wychowywali lub przynajmniej krytycznie spojrzeli na własne wychowanie. Wszyscy znajdujemy się w drodze, do przebycia której książka Ryzyko wychowawcze nas zaprasza.