W zamieszkach, w konfliktach, w „diabelskich kalkulacjach” i na wojnie, prawda ginie pierwsza. Jesteśmy świadkami tej starej sentencji obserwując wydarzenia na Krymie i sposób myślenia, argumentacji oraz mówienia i działania władz Rosji. Prawda ginie na naszych oczach, przy równoczesnej zmowie milczenia cywilizowanego świata. Jeśli nie ma miejsca dla prawdy w życiu osobistym i społecznym oraz międzynarodowym, zaczyna panoszyć się fałsz, błąd i wielopostaciowe kłamstwo, ubierane w szaty wolności rozumianej jako anarchia, tolerancji zacierającej granice między dobrem i złem oraz pluralizmu wrzucającego do jednego „worka” różnorakie przeciwieństwa. Brak prawdy w życiu moralnym prowadzi do relatywizmu, zaś w życiu intelektualnym do agnostycyzmu i sceptycyzmu. Całe zaś życie człowieka pozbawionego prawdy zmierza do bezsensu, absurdu i nihilizmu. Prawda w jej klasycznym rozumieniu oznacza zgodność tego, co myśli się i mówi, z tym, co jest w rzeczywistości. Człowiek nie tworzy prawdy, ale powinien ją poszukiwać i odkrywać na różnych drogach.

Brak prawdy służy manipulacji, totalitaryzmom i wszelkim formom terroryzmu i fundamentalizmu. „Mijanie się” z prawdą to cecha schizofrenicznej i paranoidalnej psychiki osoby, która destrukcyjnie wykorzystuje swoją wrodzoną inteligencję. Tak było w przypadku Adolfa Hitlera, który twierdził, że „ziemia jest jak puchar przechodni i dąży przeto do tego, aby znaleźć się zawsze w rękach najsilniejszego od dziesiątków tysięcy lat”. Hitler realizował w praktyce społeczny darwinizm, który głosi, że człowiek, zjawiska psychiczne i kulturowe, podlegają takim samym prawom jak przyroda, przez co w walce o byt, zwyciężają osobniki najlepiej przystosowane, najlepiej wyposażone do walki, rządząc się zasadą doboru naturalnego. Dlatego też gloryfikował instynkty i walkę, stwierdzając, że „jedna istota pije krew innej, jedna umiera, druga żywi się jej ciałem - nie powinniśmy ględzić o człowieczeństwie”. W myśli Fürera społeczeństwo rozwija się zgodnie z prawami natury, a przyroda jest niemoralna. Dlatego w tym kontekście stawiał ironiczne pytanie: „kto jest winien, że kot pożera mysz?”. A dalej zapatrzony w siebie i w swoje irracjonalne idee oraz diabelskie pragnienia pisał, że „każda istota dąży do ekspansji - a każdy naród dąży do panowania nad światem - jest to odbiciem praw natury, gdzie zwycięża silniejszy kosztem zagłady lub bezwarunkowego ujarzmiania słabszego”. Oto myślenie człowieka, który zamiast szukania prawdy, zaczął ją kreować na swój użytek. Myślenie bez prawdy zamienia się w utopię i irracjonalizm. Takie myślenie skutkuje totalitaryzmem i utylitarystycznym działaniem.

Historia jest nauczycielka życia. Broniąc prawdy, bronimy człowieka, społeczeństwo i narody. Bł. Jan Paweł II często przypominał, że podstawowym powołaniem każdego człowieka jest poszukiwanie prawdy, która go przekracza, o czym świadczy starożytna tradycja filozoficzna. Człowiek poruszany wewnętrzną potrzebą rozpoznania sensu własnego istnienia, od początku poszukiwał przede wszystkim prawdy o sobie (Encyklika Fides et ratio, nr 1. 5). Ta podstawowa potrzeba sprawia, że proces poszukiwania i poznawania prawdy jest „rozpisany” na całe ludzkie życie, stając się jednym z wymiarów ludzkiego powołania, przez co człowieka można określić „jako tego, który szuka prawdy” (FR, nr 28). Prawda nas wyzwala, jej brak powoduje degradację człowieczeństwa i relacji międzyludzkich. Stańmy więc wszyscy po stronie prawdy!