Eucharystię koncelebrowali kapelani wojskowi (m.in. ks. kmdr w st. spocz. Janusz Bąk i ks. mjr Marcin Janocha), harcerstwa oraz polscy duchowni pracujący i studiujący we Włoszech. Obecny był opat Monte Cassino o. Donato Ogliari. Msza św. była celebrowana z asystą honorową żołnierzy Pułku Reprezentacyjnego.

W homilii bp Lechowicz podkreślał, że żołnierze 2. Korpusu Polskiego walczącego o Monte Cassino swoją motywację do walki czerpali m.in. z wiary. – Zakorzenienie w wierze w Boga. Z tej wiary czerpali motywację do walki, wszak uczyli się na lekcjach katechezy, że miłość do Ojczyzny jest wpisana w czwarte przykazanie: „Czcij ojca i matkę swoją” – powiedział biskup polowy.

Zdaniem Ordynariusza Wojskowego polskich żołnierzy cechowała „zdumiewająca odwaga, towarzysząca podejmowanym przez nich wyborom”. – Nie mieli żadnych wątpliwości. Nie kalkulowali. Budzili swoją postawą zdumienie i podziw – powiedział. Przywołał słowa historyka Normana Daviesa, który w książce na temat bitwy napisał: „Monte Cassino odarte z męstwa, rozpaczy, patriotyzmu, bólu i uniesienia nie byłoby Monte Cassino”.

Biskup polowy podkreślił aktualność przesłania walk o klasztorne wzgórze. – Przesłanie Monte Cassino wciąż jest na czasie, a szczególnie teraz, kiedy w naszej części Europy toczy się straszliwa wojna. Trwanie w wierze połączone z wyborem dokonanym w świetle wyznawanej wiary i płynącej z niej hierarchii wartości jest bardzo cenne. To część tego, co składa się na tzw. morale – tak ważne zarówno podczas działań wojennych, jak i w czasie pokoju – powiedział bp Lechowicz.

We Mszy św. uczestniczyli m. in. wicepremier i minister kultury Piotr Gliński, minister obrony narodowej Mariusz Błaszczak, wicemarszałek Sejmu Małgorzata Gosiewska, obecna była ambasador RP we Włoszech Anna Maria Anders, parlamentarzyści, przedstawiciele władze lokalnych i mieszkańcy leżącego u podnóża wzgórza miasta Cassino.

Na Polski Cmentarz Wojenny przybyła pielgrzymka kombatantów i weteranów II wojny światowej, zorganizowana przez Urząd do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. Wśród nich m.in. stuletni ppłk Otton Hulacki, najprawdopodobniej ostatni żyjący żołnierz 6. Pułku Dzieci Lwowskich i 98-letni kpt. Władysław Dąbrowski, z 15. Pułku Ułanów Poznańskich. W uroczystościach wzięli udział także harcerze i skauci.

Po Mszy św. miała miejsce międzyreligijna modlitwa w intencji poległych i zmarłych żołnierzy 2. Korpusu, a po niej apel pamięci i ceremonia złożenia kwiatów w centralnym miejscu cmentarza, gdzie spoczywa gen. Władysław Anders, dowódca 2. Korpusu Polskiego. Przed południem w miasteczku Cassino odbyła się ceremonia złożenia kwiatów pod popiersiem dowódcy 2. Korpusu Polskiego.

Zdobycie masywu Monte Cassino wraz ze znajdującym się na szczycie wzgórza opactwem benedyktynów w maju 1944 r. przez żołnierzy 2. Korpusu Polskiego pozwoliło przełamać niemieckie umocnienia obronne, zwane linią Gustawa i otworzyć aliantom drogę do Rzymu. Podczas walk zginęło 923 żołnierzy polskich, niemal 3000 zostało rannych, a 345 uznano za zaginionych.

Na przełomie lat 1944–1945 decyzją gen. Andersa w miejscu bitwy powstał Polski Cmentarz Wojenny, na którym spoczęło ponad tysiąc żołnierzy Rzeczypospolitej. W jego centralnym punkcie znajduje się grób dowódcy 2. Korpusu Polskiego, który zmarł w 1970 r. w Londynie. 40 lat później obok gen. Andersa spoczęła także jego żona Irena. W 1965 r. na Polskim Cmentarzu Wojennym na Monte Cassino spoczął abp. Józef Feliks Gawlina, biskup polowy w latach 1933–1947, a po wojnie protektor Polaków mieszkających poza Krajem. Abp Gawlina był obecny w czasie walk o Monte Cassino i w czasie natarcie pełnił posługę w punkcie opatrunkowym.