Totalitaryzmy XX w. ukazały ciemną stronę ludzkości. Po przeżyciach stulecia zbrodni, po wieku obozów koncentracyjnych i gułagów, po wymordowaniu setek milionów ludzi nie można o tym nie pisać i nie mówić.
W Działdowie 28 maja odbyły się obchody 83. rocznicy męczeńskiej śmierci patronów Działdowa: abp. Antoniego Juliana Nowowiejskiego i bp. Leona Wetmańskiego. Nad ranem Grzegorz Mrowiński, burmistrz Działdowa, Andrzej Wiśniewski, zastępca burmistrza, ks. Szymon Chachulski, proboszcz parafii św. Katarzyny, Zenon Gajewski i Andrzej Rutecki, prezesi stowarzyszenia „Pamięć i Tożsamość” w Działdowie złożyli wiązanki kwiatów i zapalili znicze na symbolicznym grobie Męczenników Działdowskich.
Działdowscy bohaterowie
Kolejnym punktem obchodów była konferencja historyczna „Prawda i pamięć o ofiarach II wojny światowej”, która miała miejsce w Centrum Aktywności Organizacji Pozarządowych. Otwarcia dokonał Andrzej Rutecki i wprowadził zebranych gości w temat spotkania. Przypominał postać śp. ks. kan. Mariana Ofiary, kustosza Sanktuarium Męczenników Działdowskich, który wielokrotnie powtarzał, że „okupant niemiecki walczył z polskością i kościołem katolickim. Dla wielu duchownych i świeckich krzyż nałożony przez okupantów niemieckich i radzieckich stał się bramą do nieba. W początkowym czasie okupacji w Europie środkowo-wschodniej współpracowały dwa systemy polityczne, totalitarne, wrogie człowiekowi i Kościołowi rzymskokatolickiemu”.
Zenon Gajewski przypominał o historii ofiar Lager Soldau i obozu nakazowo-rozdzielczego NKWD. Po przemówieniach rozpoczęły się wykłady. Prelekcję „Ksiądz Jan Golędzinowski – duchowny, społecznik, radny Warszawy” wygłosiła dr Beata Michalec, zastępca dyrektora ds. Programowych Muzeum Niepodległości w Warszawie. Uczestnicy wysłuchali także referatu „ (Nie) pamięć Wąskiego Lasu” wygłoszonego przez Darię Zarodkiewicz, specjalistę ds. historii miasta i regionu w Centrum Dialogu Kulturowego „Dom Wesołka”. Janusz Piwowar oraz dr Mariusz Żuławnik z Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej zwrócili uwagę na płockie duchowieństwo jako ofiary KL Soldau.
Ocalić od zapomnienia
Po konferencji członkowie stowarzyszenia wraz z Adamem Wetmańskim złożyli wiązankę kwiatów przy pomniku ofiar niemieckiego i sowieckiego okupanta znajdującego się przy dawnym budynku koszarowym, który w czasie II wojny światowej był obozem najpierw niemieckim, a potem sowieckim.
Na wydarzeniu obecni byli m.in.: Krzysztof Aurast, wicestarosta działdowski, Janusz Kaczmarek, członek zarządu powiatu działdowskiego, Elżbieta Węglewska, radna powiatu, Sławomir Szarmacher i Waldemar Jurkowski, radni miasta Działdowo, Adam Wetmański, krewny biskupa Leona Wetmańskiego, Jerzy Buczyński, pomysłodawca Dnia Pamięci Ofiar Obu Totalitaryzmów na Warmii i Mazurach. Wykładów wysłuchała również młodzież szkolna z I Liceum Ogólnokształcącego w Działdowie.
Jan Paweł II w liście apostolskim Tertio Millennio Adveniente stwierdził, że „u kresu drugiego tysiąclecia Kościół znowu stał się Kościołem męczenników”. W tym roku przypada 25. rocznica beatyfikacji 108 męczenników II wojny światowej, której dokonał w Warszawie Jan Paweł II. Wśród męczenników wyniesionych na ołtarze znaleźli się ci, którzy jako jasne promienie oddali życie za wiarę i Ojczyznę w obozie męki w Działdowie.
W homilii, wygłoszonej 13 czerwca na Placu J. Piłsudskiego, powiedział: „świętujemy zwycięstwo tych, którzy w naszych czasach oddali życie dla Chrystusa, aby posiąść je na wieki w Jego chwale. Jest to zwycięstwo szczególne, bo dzielą je duchowni i świeccy, młodzi i starzy, ludzie różnego pochodzenia i stanu”.
Kto jest patronem leśników? Pewien niemal jestem, że mało kto zna właściwą odpowiedź na to pytanie. Zapewne wymieniano by postaci św. Franciszka, św. Huberta. A tymczasem już od ponad pół wieku patronem tym jest św. Jan Gwalbert, o czym - przekonany jestem, nawet wielu leśników nie wie. Bo czy widział ktoś kiedyś w lesie, czy gdziekolwiek indziej jego figurkę, obraz itd.? Szczerze wątpię.
Urodził się w 995 r. (wg innej wersji w 1000 r.) w arystokratycznej rodzinie we Florencji. Podczas wojny między miastami został zabity jego brat Ugo. Zgodnie z panującym wówczas zwyczajem Jan winien pomścić śmierć brata. I rzeczywiście chwycił za miecz i tropił mordercę. Dopadł go przy gospodzie w Wielki Piątek. Ten jednak błagał go o przebaczenie, żałując swego czynu i zaklinając Jana, by go oszczędził. Rozłożył ręce jak Chrystus na krzyżu. Jan opuścił miecz i powiedział: „Idź w pokoju, gdzie chcesz; niech ci Bóg przebaczy i ja ci przebaczam” (według innej wersji wziął go nawet do swego domu w miejsce zabitego brata). Kiedy modlił się w pobliskim kościółku przemówił do niego Chrystus słowami: „Ponieważ przebaczyłeś swojemu wrogowi, pójdź za Mną”. Mimo protestów rodziny, zwłaszcza swojego ojca, wstąpił do klasztoru benedyktynów. Nie zagrzał tu jednak długo miejsca. Podjął walkę z symonią, co nie spodobało się jego przełożonym. Wystąpił z klasztoru i usunął się na ubocze. Osiadł w lasach w Vallombrosa (Vallis Umbrosae - Cienista Dolina) zbudował tam klasztor i założył zakon, którego członkowie są nazywani wallombrozjanami. Mnisi ci, wierni przesłaniu „ora et labora”, żyli bardzo skromnie, modląc się i sadząc las. Poznawali prawa rządzące życiem lasu, troszczyli się o drzewa, ptaki i zwierzęta leśne. Las dla św. Jana Gwalberta był przebogatą księgą, rozczytywał się w niej, w każdym drzewie, zwierzęciu, ptaku, roślinie widział ukrytą mądrość Boga Stwórcy i Jego dobroć. Jan Gwalbert zmarł 12 lipca 1073 r. w Passigniano pod Florencją. Kanonizowany został w 1193 r. przez papieża Celestyna III, a w 1951 r. ogłoszony przez papieża Piusa XII patronem ludzi lasu. Historia nadała mu także tytuł „bohater przebaczenia” ze względu na wielkie miłosierdzie, jakim się wykazał. Założony przez niego zakon istnieje do dzisiaj. Według jego zasad żyje około 100 zakonników w ośmiu klasztorach we Włoszech, Brazylii oraz Indiach.
Jana Paweł II przypominał postać Jana Gwalberta. W 1987 r. w Dolomitach odprawił Mszę św. dla leśników przed kościółkiem Matki Bożej Śnieżnej. Mówił wówczas: „Jan Gwalbert (...) wraz ze swymi współbraćmi poświęcił się w leśnym zaciszu Apeninów Toskańskich modlitwie i sadzeniu lasów. Oddając się tej pracy, uczniowie św. Jana Gwalberta poznawali prawa rządzące życiem i wzrostem lasu. W czasach, kiedy nie istniała jeszcze żadna norma dotycząca leśnictwa, zakonnicy z Vallombrosa, pracując cierpliwie i wytrwale, odnajdywali właściwe metody pomnażania leśnych bogactw”. Papież Polak wspominał św. Jana także w 1999 r. przy okazji obchodów 1000-lecia urodzin świętego. Mimo to jego postać zdaje się nie być powszechnie znana. Warto to zmienić.
Emerytowany profesor Uniwersytetu Przyrodniczego im. Augusta Cieszkowskiego w Poznaniu, leśnik i autor wspaniałych książek na temat kulturotwórczej roli lasu, Jerzy Wiśniewski, od wielu już lat apeluje i do leśników i do Episkopatu o godne uczczenie tego właściwego patrona ludzi lasu. Solidaryzując się z apelem zacnego profesora przytoczę jego słowa: „Warto by na rozstajach dróg, w rodzimych borach i lasach stawiano nie tylko kapliczki poświęcone patronowi myśliwych, ale także nieznanemu patronowi leśników. Będą to miejsca należnego kultu, a także podziękowania za pracę w lesie, który jest boskim dziełem stworzenia. A kiedy nadejdą ciemne chmury związane z pracą codzienną, reorganizacjami, bezrobociem, będzie można zawsze prosić o pomoc i wsparcie św. Jana Gwalberta, któremu losy leśników nie są obce”.
Plac Papieski w Starym Sączu ponownie wypełnił się śpiewem i modlitwą. Strefa Chwały 2026 została oficjalnie rozpoczęta — uczestników, którzy przyjechali tu z całej Polski, powitał o. Andrzej Bujnowski OP.
To już kolejna edycja rekolekcji, które co roku gromadzą tysiące osób pragnących przeżyć wakacje inaczej — blisko Boga i blisko drugiego człowieka. Od pierwszych chwil czuć tu atmosferę, która wyróżnia Strefę Chwały: radość, otwartość i wspólnotę. Przez najbliższe dni, od 9 do 14 lipca, to miejsce znów staje się przestrzenią relacji i budowania wiary razem z innymi.
W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.
