Magdalena Wojtak: Minął miesiąc od święceń biskupich. Jak Ksiądz Biskup odnajduje się w nowej funkcji?

Bp Jacek Grzybowski: Ciągle się jej uczę i mam cichą nadzieję, że uda się łączyć posługę biskupią z dotychczasowym naukowym zaangażowaniem.

Był Ksiądz Biskup m.in. duszpasterzem akademickim. Nie będzie brakowało teraz wyjazdów ze studentami w góry czy na kajaki?

Jednym z obszarów mojej duszpasterskiej pracy mają być młodzi ludzie, więc kontakt z młodzieżą pozostanie. Ufam, że nie zabraknie także wakacyjnych wyjazdów i możliwości wspólnego wędrowania. Uczę się dobrego gospodarowania czasem.

Z jakimi jeszcze duszpasterskimi wyzwaniami będzie się Ksiądz Biskup mierzył?

To m.in. troska o pogłębianie świadomości wiary, co znaczy być człowiekiem wierzącym i uznającym znaczenie wspólnoty Kościoła katolickiego. Wielkim wyzwaniem, dla nas wszystkich, ale szczególnie dla katechetów, są także lekcje religii.

A parafie?

Mają ważną rolę do spełnienia zwłaszcza w formowaniu młodych ludzi. To w nich młodzież może zobaczyć, że doświadczenie wiary jest czymś pięknym, dającym nadzieję oraz pomagającym odnaleźć sens życia i swoje miejsce w służbie drugiemu człowiekowi.

Młodzież potrzebuje pomocy w odnajdywaniu tożsamości?

Młodzi potrzebują szczególnego wsparcia przede wszystkim swoich rodziców, ale także animatorów, liderów, duszpasterzy i starszych przyjaciół, od których mogą uczyć się tego, że życie jest zadaniem. Dziś można dostrzec wiele niepewności i lęku wśród młodzieży wobec tego, jak będzie wyglądała ich przyszłość i życie. Pandemia pogłębia jeszcze poczucie alienacji i smutku.

Ksiądz Biskup dostrzega pogubienie młodych zwłaszcza, gdy obserwował protesty m.in. na ulicach Warszawy?

Trudno powiedzieć, czy jest to pogubienie młodzieży. Na pewno to, co widzieliśmy było sprzeciwem wobec nauczania Kościoła, który niezmiennie od lat opowiada się za przyjęciem każdego życia ludzkiego od początku jego istnienia aż do jego naturalnej śmierci. Obecnie wielkim wyzwaniem dla każdego z nas jest ukazywanie wartości człowieka na wszystkich etapach jego życia – zarówno poczęcia, oczekiwania na narodziny, okresu niemowlęcego, ale też późniejszego życia, gdy przychodzi choroba i starość. Dzisiaj doświadczamy wielkiego sporu antropologicznego, który wyraża się w pytaniu o formę i sens bycia człowiekiem.

Wiele małżeństw przeżywa kryzysy, które mają wpływ także na dzieci i młodzież. Jaka jest na to recepta?

Sądzę, że nikt dziś nie ma prostej recepty. Trzeba jednak podkreślić, że doświadczenie parafii jako wspólnoty wspólnot, a także dobre relacje w domach rodzinnych, piękne przyjaźnie oparte na wierze są szansą na to, że nauczymy się prawdziwej chrześcijańskiej miłości. W mocy tego doświadczenia będziemy jednocześnie pokazywać innym, że potrafimy żyć we wzajemnym szacunku, przebaczeniu i miłości. Tego powinniśmy uczyć się w domu rodzinnym i wspólnocie wiary, a także mieć świadomość, że nie ma idealnych relacji.

Przez wiele lat był Ksiądz Biskup prefektem praskiego seminarium duchownego. Podobno Ekscelencja jest wymagającym wykładowcą, ale za to bardzo cenionym...

...nie mi to oceniać. Czas w seminarium był dosyć intensywny. Łączyłem działalność akademicką z pracą wychowawczą kleryków, która jest dużym i odpowiedzialnym zadaniem.

Jakie znaczenie ma dobra formacja kleryków?

Każdy kapłan staje się liderem wspólnoty, do której zostaje posłany. Musi wykazać się współpracą z proboszczem, a także umiejętnościami wymagającymi odpowiedzialności za wiele spraw parafii. Decyzję o wyborze drogi kapłańskiej podejmuje nie tylko młody człowiek na etapie rozeznania swojego powołania. Ważne zadanie stoi także przed jego przełożonymi w seminarium, którzy nie mogą bać się odpowiedzi na pytanie, czy dana osoba powinna zostać księdzem i może pełnić bardzo odpowiedzialne funkcje – nauczania i formowania. Obie strony powinny podejść do tego zadania z wielką odpowiedzialnością.

Diecezja warszawsko-praska 7. dnia miesiąca modli się o dar powołań. Potrzeba duchowej łączności w tej intencji?

Na pewno należy mieć świadomość, że w perspektywie kilkudziesięciu lat możemy zmagać się z coraz mniejszą liczbą księży, a zarazem brakiem życia sakramentalnego. Dlatego trzeba szczególnej modlitwy o nowe powołania zwłaszcza, że przeżywamy także kryzys autorytetu kapłanów i biskupów. Jeśli nie będzie kapłanów i osób życia konsekrowanego, funkcjonowanie parafii może być utrudnione, co obserwujemy na Zachodzie, gdzie są budynki kościelne i wierni, ale nie ma kapłanów. Dlatego pragniemy prosić o wstawiennictwo bł. ks. Ignacego Kłopotowskiego, aby w naszej diecezji nie zabrakło księży i osób życia konsekrowanego.

Ordynariusz warszawsko-praski powołał Diecezjalną Radę Duszpasterską. Jakie zadania przed nią stoją?

Przede wszystkim rozpoznawanie najważniejszych obszarów pracy duszpasterskiej, a także podzielenie zadań i obowiązków. Ważne będzie też przyglądanie się temu, co poszczególnym grupom i osobom udało się zrobić w pracy duszpasterskiej. Należy także wyciągnąć konstruktywne wnioski z powierzonych zadań.

Czy uśpione teraz życie wspólnotowe odrodzi się po pandemii?

Trudno powiedzieć. W swojej ostatniej książce Powróćmy do marzeń papież Franciszek pisze, że z tego kryzysu wyjdziemy na pewno inni: albo gorsi, albo lepsi. Dużo zależy od tego, czy uda nam się utrzymywać kontakt ze sobą i wspólnotami, nawet za sprawą internetu, po to, aby później wrócić do tradycyjnych spotkań. Dużo zależy od nas samych, a także gorliwości księży. Wielu kapłanów podejmuje różne inicjatywy, aby więź z małżeństwami, dziećmi i młodzieżą podtrzymywać. Pandemia weryfikuje naszą wierność i zaangażowanie w życie Kościoła.