Reklama

Niedziela na Podbeskidziu

Śladem judaików

Nowa propozycja Muzeum Okręgowego w Bielsku-Białej.

Niedziela bielsko-żywiecka 4/2021, str. V

[ TEMATY ]

Dzień Judaizmu

Gmina Wyznaniowa Żydowska w Bielsku-Białej

Mezuza (z hebrajskiego futryna drzwiowa) – zwitek pergaminu z tekstami Księgi Powtórzonego Prawa

Mezuza (z hebrajskiego futryna drzwiowa) – zwitek pergaminu z tekstami Księgi Powtórzonego Prawa

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Na bielskim zamku szykuje się wymiana ekspozycji historycznej. Z tego względu siedem rycerskich komnat zostanie na nowo zaaranżowanych. W jednej z nich zobaczyć będzie można obraz religii Śląska Cieszyńskiego, którego integralną część tworzyła wspólnota Mojżeszowa. Propozycja muzealników to tylko pretekst do poszukiwania regionalnych judaików na znacznie szerszą skalę.

Tryptykowa gablota poświęcona dwóm religiom dominującym w śląskim Bielsku i w galicyjskiej Białej Krakowskiej to nowa propozycja w dziale historycznym Muzeum Okręgowego w Bielsku-Białej. W jej wnętrzu znajdą się precjoza powiązane z chrześcijaństwem (wyznania: katolickie i protestanckie) oraz judaizmem. Kolekcję judaików wzbogaci depozyt pozyskany w grudniu 2019 r. od śląskiego wojewódzkiego konserwatora zabytków – zwój klaf (tekstów) mezuzy (z hebrajskiego futryna drzwiowa), który znaleziono w jednej z kamienic na bielskim Rynku.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Muzealnicza gablota obok mezuzy wypełni się m.in. jadem – wskazówką do czytania Tory.

Podziel się cytatem

Reklama

– Mezuza to jest kawałek pergaminu wkładanego do pojemnika znajdującego się przy framudze drzwi, który był przy wyjściu i wejściu do domu zawsze dotykany, aby pozyskać błogosławieństwo dla domowników – tłumaczy Grzegorz Madej, pracownik bielskiego muzeum. Eksponowany pergamin o wymiarach 13,1 na 13 cm datowany jest na II połowę XIX wieku. Wnęka po nim widoczna jest do dziś. Wyznacza ją wgłębny ukośny otwór na kamiennych ościeżach widziany od prawej strony. Właścicielami kamienicy, z której pochodzi mezuza, byli od ok. 1875 r. Gustav Johanny junior, a od 1904 r. Mückenbrunn Abraham.

Tekst znalezionej modlitwy zawiera wyimki z Księgi Powtórzonego Prawa (6, 4-9 i 11, 13-21), w których odnajdziemy przykazanie miłości wsparte ponagleniem: „Wypisz je na odrzwiach swojego domu i na twoich bramach”.

Muzealnicza gablota obok mezuzy wypełni się m.in. jadem – wskazówką do czytania Tory; naczyniami liturgicznymi, zwanymi balsaminkami, lampą chanukową, kubkiem kiduszowym oraz fotografiami synagog z Bielska i Białej Krakowskiej, a także macewy z cieszyńskiego cmentarza. To wszystko będzie można zobaczyć w dziale poświęconym wielokulturowości Bielska-Białej zaraz po zniesieniu ograniczeń pandemicznych.

2021-01-20 10:48

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Dzień Judaizmu 2019

Niedziela kielecka 5/2019, str. III

[ TEMATY ]

Dzień Judaizmu

TD

Dzień Judaizmu, obchody, dawna synagoga w Chmielniku

Dzień Judaizmu, obchody, dawna synagoga w Chmielniku

Hasłem 22. Dnia Judaizmu w Kościele katolickim w Polsce stały się słowa „Nie przychodzę, żeby zatracać” (Oz 11,9), a centralne obchody odbyły się 17 stycznia 2019 r. w Łodzi . W diecezji kieleckiej od kilku lat Dzień Judaizmu organizuje Ośrodek Edukacyjno-Muzealny „Świętokrzyski Sztetl” w dawnej synagodze w Chmielniku

Obchody odbyły się 16 stycznia, z udziałem duchowych Kościołów chrześcijańskich i delegacji środowisk żydowskich. Przewodniczący Komitetu KEP ds. Dialogu z Judaizmem bp Rafał Markowski, powiedział w rozmowie z KAI, że udział przedstawicieli Kościoła w tego rodzaju wydarzeniach jest ważny i niezbędny – do tych słów nawiązywano w Chmielniku.
CZYTAJ DALEJ

Wspólnota Dwunastu niesie w sobie tajemnicę wolności

2026-01-09 19:33

[ TEMATY ]

Ks. Krzysztof Młotek

Glossa Marginalia

Adobe Stock

Saul wyrusza z trzema tysiącami wybranych, aby schwytać Dawida. Liczba podkreśla przewagę króla i jego lęk. Dawid żyje wśród skał i jaskiń, na ziemi pogranicza. Tam serce uczy się zawierzenia. Saul wchodzi do jaskini. Dawid z ludźmi pozostaje w głębi. W ustach towarzyszy pojawia się odczytanie chwili jako znaku od Boga. Dawid podchodzi i odcina rąbek płaszcza. Ten gest wygląda drobno, a płaszcz w Biblii niesie znaczenie godności i władzy. Tekst mówi, że „zadrżało serce” Dawida. W hebrajskim pobrzmiewa (wayyak lēb), uderzenie sumienia. Wystarcza mu sam znak. Zatrzymuje swoich ludzi i wypowiada słowa o „pomazańcu Pana” (māšîaḥ JHWH). Namaszczenie wiąże króla z decyzją Boga także w czasie błędu króla. W tej księdze rąbek płaszcza już raz pojawił się przy Saulowej utracie królestwa. Rozdarcie płaszcza w 1 Sm 15 towarzyszyło wyrokowi Samuela. Tutaj odcięty rąbek zapowiada zmianę, a Dawid nie przyspiesza jej przemocą. Wychodzi za Saulem, woła go i pada na twarz. Nazywa Saula „panem moim, królem”. Pokora otwiera przestrzeń prawdy. Dawid pokazuje skrawek płaszcza jako dowód, że jego ręka nie szuka krwi. Wzywa Pana na sędziego i oddaje Mu spór. Brzmi przysłowie o złu, które rodzi zło. Dawid nie chce podtrzymywać tej fali. Słowo i gest poruszają Saula. Król płacze i uznaje sprawiedliwość Dawida. Prosi o przysięgę w sprawie potomstwa, bo królowanie w Izraelu dotyka pamięci rodu i imienia. Dawid przysięga. Opowiadanie rysuje obraz władzy poddanej Bogu i serca, które wybiera miłosierdzie w chwili największej przewagi. W tej scenie zwycięstwo ma kształt opanowania, a jaskinia staje się szkołą serca.
CZYTAJ DALEJ

Narodziła się dla Nieba. 9. rocznica śmierci Sługi Bożej Heleny Kmieć

2026-01-23 14:45

Fundacja im. Heleny Kmieć

24 stycznia 2026 roku w Libiążu, rodzinnej miejscowości Sługi Bożej Heleny Kmieć, odbędą się obchody 9. rocznicy jej śmierci.

W parafii św. Barbary – tam, gdzie „rodziło się serce Heleny”, uczennicy–misjonarki, która z kościelnej i szkolnej ławki wyruszyła aż na krańce świata – wierni spotkają się na wspólnej modlitwie i wdzięcznej pamięci o młodej wolontariuszce.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję