Reklama

Niedziela Rzeszowska

Ogrójec

Niedziela rzeszowska 12/2018, str. VI

[ TEMATY ]

ogród

Arkadiusz Bednarczyk

Ogrójec – kościół w Binarowej

Ogrójec – kościół w Binarowej
Dodaj nasz portal do preferowanych źródeł Google
Artykuły z niedziela.pl będą pojawiać się częściej w Twoich wynikach wyszukiwania

Dramat samotnej modlitwy w Getsemani był bardzo częstym motywem, dla którego wznoszono specjalne kaplice przy średniowiecznych kościołach i na cmentarzach, tak zwane Ogrójce. Ewangeliści Marek, Mateusz i Łukasz, autorzy ewangelii synoptycznych, wspominają o modlitwie Chrystusa w Ogrójcu i dlatego to ich relacje miały największy wpływ na rozpowszechnienie się tego tematu w sztuce kościelnej...

Motyw Ogrójca – modlitwy Jezusa w Ogrodzie Oliwnym, pojawia się w sztuce sakralnej już w czternastym stuleciu. Najpiękniejszym, znanym dobrze i zachowanym Ogrójcem jest kaplica przy krakowskim kościele św. Barbary, który kiedyś znajdował się na cmentarzu, i jest przypisywany mistrzowi Witowi Stwoszowi. Ale Ogrójce stawiano również na małych, miejskich i wiejskich cmentarzach oraz w formie specjalnych kaplic przy drewnianych kościółkach. Spotykano „kaplice ogrójcowe” umieszczane na cmentarzach, bowiem akcentowano związek pomiędzy ostatnimi godzinami życia Chrystusa i kresem ludzkiego życia.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Reklama

W modlitwie odmawianej przez Chrystusa w Ogrójcu widziano ratunek przed potępieniem dusz zmarłych spoczywających na cmentarzach przykościelnych. Gromadzono się przy Ogrójcach w Dzień Zaduszny oraz w Wielki Czwartek - odprawiając nabożeństwa za pochowanych zmarłych. O takiej kaplicy wiemy, że funkcjonowała przy drewnianym kościele w Soninie niedaleko Łańcuta; zachowały się rzeźby – figura klęczącego Chrystusa oraz drewniany anioł z kielichem podający go spragnionemu Panu. Wyobrażenia „Ogrodu Getsemani” znajdują się również na malowidłach, freskach i płaskorzeźbach przedstawione np. na jednej z kwater głównego ołtarza w sanktuarium Matki Bożej Rzeszowskiej w Rzeszowie czy na malowidle drewnianego kościoła w Binarowej koło Biecza.

W „naukach o Męce Pańskiej” księdza Krechowieckiego wydanej we Lwowie w 1875 r. autor pisze, iż „Jezus szedł na Górę Oliwną bo Męka Chrystusowa nie była karą lecz ofiarą”. Jezus idzie z uczniami na miejsce, które jest znane wśród jego otoczenia – nie kryje się przed nikim; wszyscy, także Judasz wiedzą, że Chrystus spędza noce na modlitwie, rozmowie z ojcem. W ostatnich godzinach przed śmiercią dobrze wiemy, że Jezus wziął ze sobą Piotra oraz Jana i Jakuba, począł się smucić i odczuwać trwogę. Wtedy rzekł do nich znane słowa: „Smutna jest moja dusza aż do śmierci; zostańcie tu i czuwajcie ze Mną!”. Kiedy odszedł modlić się, zobaczył anioła z kielichem - symbolizującym przelaną na krzyżu krew za całą ludzkość. Stąd nad sceną „Ogrójca” umieszczano anioła podającego Jezusowi kielich do wypicia. Po chwili modlitwy Jezus powrócił do uczniów wyraźnie rozczarowany iż nie potrafili czuwać wspólnie z nim na modlitwie.

W wyobrażeniach plastycznych widzimy zatem zmożonych snem uczniów. Ich Pan i Nauczyciel zwraca się do nich z wyrzutem: „Jednej godziny nie mogliście czuwać ze Mną? Czuwajcie i módlcie się, abyście nie ulegli pokusie; duch wprawdzie ochoczy, ale ciało słabe”. Po trzecim razie Chrystus ponownie wrócił do uczniów - „ A oto nadeszła godzina i Syn Człowieczy będzie wydany w ręce grzeszników. Wstańcie, chodźmy! Oto blisko jest mój zdrajca”. W tle ogrójcowych scen obserwujemy, jak na horyzoncie pojawia się już zdrajca - Judasz, jeden z Dwunastu, a z nim wielka zgraja z mieczami, kijami i latarniami...

2018-03-21 09:42

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Oceń: 0 0 dodaj do źródeł Google

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Odkryj piękno pnączy

Wiciokrzew to mało wymagające w uprawie ozdobne pnącze o pięknych i pachnących kwiatach, które powinno się znaleźć w każdym ogrodzie.

W sprzedaży jest dostępnych kilka ciekawych odmian wiciokrzewu. Każda charakteryzuje się długim okresem kwitnienia i różną barwą kwiatów. Nie wszystkie jednak mają pachnące kwiaty. Połowa sierpnia to dobry czas, aby kupić i posadzić tę roślinę w ogrodzie. Będzie mogła wówczas dobrze się ukorzenić przed zimą, aby w przyszłym roku zakwitnąć i od czerwca do października cieszyć nas swoimi pięknymi kwiatami.
CZYTAJ DALEJ

Wpierw wycierpieć i być odrzuconym

[ TEMATY ]

Ks. Krzysztof Młotek

Glossa Marginalia

pexels.com

Lekcjonarz daje dziś rzadkość, fragment najkrótszego listu Pawła, bilecik do Filemona w sprawie zbiegłego niewolnika Onezyma. List jest arcydziełem chrześcijańskiej perswazji. Paweł mógłby rozkazać, „choć z całą swobodą mogę w Chrystusie nakładać na ciebie obowiązek”, wybiera jednak prośbę: „zamiast tego proszę cię przez wzgląd na miłość”. Starzec i więzień prosi właściciela o los niewolnika. Hierarchia świata zostaje zawieszona przez wzgląd na miłość. Gra słów przenika cały list. Onēsimos znaczy „pożyteczny”, a Paweł żartuje z powagą, że ten ongiś „nieużyteczny” (achrēstos) teraz jest „bardzo użyteczny” (euchrēstos), i słychać w tym jeszcze jedno echo, Christos. Zbiegły niewolnik stał się w więzieniu dzieckiem Pawła: „którego zrodziłem w kajdanach”. Odesłanie go jest wyrwaniem sobie serca: „jego, to jest serce moje, odsyłam”. Prośba ma jasny kierunek: „może bowiem po to oddalił się od ciebie na krótki czas, abyś go odebrał na zawsze, już nie jako niewolnika, lecz więcej niż niewolnika, jako brata umiłowanego”. Paweł nie ogłasza abolicji, pisze list prywatny w jednej sprawie. A jednak w tym liściku tkwi materiał wybuchowy, który pracował wieki: „już nie jako niewolnika, lecz jako brata”. Braterstwo w Chrystusie podminowało niewolnictwo skuteczniej niż dekrety. Instytucja, w której właściciel i niewolnik klękają przy jednym stole eucharystycznym jako bracia, nosi w sobie własny koniec. Finał listu jest czekiem: „jeżeli wyrządził ci jaką szkodę lub winien cokolwiek, policz to na mój rachunek. Ja, Paweł, piszę to moją ręką: ja uiszczę odszkodowanie”. Ego apotisō to formuła zobowiązania dłużnego, własnoręczny skrypt. Paweł czyni z siebie poręczyciela winowajcy. Trudno o czystszą imitację Chrystusa, który nasze długi policzył na swój rachunek. Wstawiennictwo, które nie chce nic kosztować wstawiającego się, jest tylko opinią. Pawłowe kosztuje podpis.
CZYTAJ DALEJ

Papież do Peruwiańczyków: Potrzeba ludzi o uczciwych sercach

2026-11-12 19:11

[ TEMATY ]

Peru

Leon XIV w Ameryce Południowej

@Vatican Media

Papież Leon XIV podczas spotkania z mieszkańcami Limy

Papież Leon XIV podczas spotkania z mieszkańcami Limy

Państwo musi dbać o rodzinę, trzeba głośno głosić, że Bóg stworzył człowieka jako mężczyznę i kobietę, należy odrzucić kulturę macho, chronić kobiety i dziewczynki, potrzeba ludzi sprawiedliwych. To niektóre wskazania, jakich Leon XIV udzielił na placu przed katedrą św. Jana Ewangelisty w Limie podczas spotkania poświęconego wyzwaniom, nadziejom i przyszłości społeczeństwa peruwiańskiego.

Ojciec Święty podkreślił, że w centrum wszelkiej organizacji społecznej, gospodarczej i politycznej musi znajdować się osoba ludzka, stworzona na obraz i podobieństwo Boga, obdarzona nieskończoną godnością i powołana do życia w relacji z innymi. „Na tej podstawie – wskazał – dobro osobiste, rodzinne i społeczne łączą się w jedną rzeczywistość”.
CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

REKLAMA

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję