Reklama

Niedziela Kielecka

„Bogowie i ludzie” w pejzażu kulturowym Litwy

Jak bliska, a zarazem inna jest litewska sztuka ludowa w stosunku do naszej polskiej, rodzimej, można przekonać się, odwiedzając wystawę „Bogowie i ludzie. Rok obrzędowy w litewskiej sztuce ludowej”.

Niedziela kielecka 24/2024, str. VI

[ TEMATY ]

Kielce

TD

Litewska wystawa o sakralnej sztuce ludowej

Litewska wystawa o sakralnej sztuce ludowej

Bądź na bieżąco!

Zapisz się do newslettera

Chodzi o sztukę głównie XIX-wieczną, której twórcy pozostają anonimowi. Eksponaty, przeważnie wykonane w drewnie, pochodzą ze zbiorów Narodowego Muzeum Sztuki im. M.K. Čiurlionisa w Kownie.

Inspiracją ekspozycji stał się krajobraz geograficzny i kulturowy, który jest uważany za naturalne bogactwo Litwy, z nieodłącznymi krzyżami i kapliczkami. Stawiano je w centrach wsi i na ich obrzeżach, na rozstajach, wzdłuż dróg, na granicach pól, lasów i nad wodą, a każdy święty miał przypisany sobie „zakres wpływów i pomocy”.

Pomóż w rozwoju naszego portalu

Wspieram

Wystawa została zbudowana z dwóch warstw narracyjnych. Jedną stanowią rzeźby świątków, przyporządkowanych odpowiednim dniom w kalendarzu. Podobnie jak w polskiej kulturze ludowej, święci pełnili funkcję opiekunów chłopskiego losu, wyznaczali rytm życia, pracy i odpoczynku. Rzeźby, prezentowane na ekspozycji, pochodzą z ludowych kapliczek, najczęściej zwieńczonych bogato dekorowanymi krzyżami, będącymi charakterystycznym elementem litewskiego krajobrazu. Są to m.in. św. Franciszek, św. Roch, św. Dominik, św. Kazimierz czy św. Cecylia.

Reklama

Pokazano kilka scen Ukrzyżowania, Jezusa przy słupie, Matki Bożej Bolesnej – te zwracają uwagę swoją indywidualnością, różnicującą je od „naszych”, rodzimych. Wyjątkowa jest kapliczka ze sceną Męki Pańskiej, z kolumnami w kształcie liny i dwuspadowym blaszanym dachem, przytwierdzana do drzew, bardzo rozbudowana figuralnie.

Druga warstwa narracyjna to zespół starych fotografii, obrazujących codzienną ciężką pracę mieszkańców wsi oraz zwyczaje i święta celebrowane na Litwie. Wykorzystanie multimediów znacznie wzbogaciło ten przekaz. W tej części zaprezentowane są także nagrania archaicznych litewskich pieśni obrzędowych. Całość uzupełniają fragmenty poematu Krystiana Donelaitisa „Rok. Obrazy z życia chłopów z XVIII wieku”.

Na wystawie można dostrzec podobieństwa i różnice z polską sztuką ludową, a najistotniejsza analogia to cykl życia, pracy, odpoczynku i świętowania, związane ze zmiennością pór roku. Ukochanie wizerunku Chrystusa Frasobliwego to także jedno z podobieństw. Frasobliwy to jeden z najbardziej rozpowszechnionych motywów ikonografii chrześcijańskiej w litewskiej sztuce ludowej, który uważany jest za symbol poszukującego swej tożsamości narodu.

Kuratorami wystawy są: Joanna Kwiecień i Vilma Kilinskiene (Muzeum Narodowe Sztuki im. M.K. Čiurlionisa), a kordynatorem dr Artur Ptak.

2024-06-11 13:33

Oceń: 0 0

Reklama

Wybrane dla Ciebie

Bp Jan Piotrowski w Panamie z kielecką grupą

[ TEMATY ]

bp Jan Piotrowski

Kielce

ŚDM w Panamie

TER

Bp Jan Piotrowski

Bp Jan Piotrowski

W Panamie, gdzie trwają Światowe Dni Młodzieży, do 50-osobowej grupy młodzieży z diecezji kieleckiej i ponad 30-osobowej grupy z diecezjalnego neokatechumenatu, dołączył biskup kielecki Jan Piotrowski. Biskup spotkał się z pielgrzymami, poprowadził modlitwę i towarzyszył grupie w zwiedzaniu.

Przed wylotem do Panamy, bp Piotrowski w rozmowie z KAI zauważył, że młodzi ludzie bardzo potrzebują Kościoła, Chrystusa, siebie nawzajem oraz że obowiązkiem duszpasterzy jest pomoc w spełnieniu tych oczekiwań.

CZYTAJ DALEJ

Zaufajmy tej Miłości!

2024-07-08 18:49

Niedziela Ogólnopolska 28/2024, str. 26

[ TEMATY ]

homilia

Adobe Stock

Nasz najpiękniejszy dzień? Da się go wskazać? Sądzę, że jest on dopiero przed nami. O takim dniu, najwspanialszym, mówi dziś Kościół, gdy z psalmistą (w introit) zwraca się do Boga, używając czasu przyszłego: „W sprawiedliwości ujrzę Twe oblicze, nasycę się Twym widokiem, gdy ukaże się Twoja chwała”. Tak naprawdę wszyscy czekamy na pierwszy dzień... wieczności, tuż za granicą śmierci, w którym z niewymowną radością wykrzykniemy: widzę Cię, Boże! Sycę się Twoim widokiem. Podziwiam Twoją chwałę. Cała historia zbawienia opisana w Biblii, wszystkie mesjańskie proroctwa i ich spełnienia – choć jeszcze cząstkowe i nieostateczne – dotyczą tego największego wydarzenia: móc ujrzeć oblicze naszego Stwórcy, móc nasycać się widokiem twarzy Ojca i chwałą Boskich Osób. Liturgiczne czytania, w swej najgłębszej warstwie, wyrażają niezmienną wolę i troskę Boga o to, by oglądanie Jego samego było upragnionym celem naszej ziemskiej wędrówki. Tej sprawie służyło wielu proroków, także Amos, którego Pan wziął od trzody i rzekł do niego: „Idź, prorokuj do narodu mego, izraelskiego!”.

CZYTAJ DALEJ

Kielce: obiekty sakralne ucierpiały podczas nocnej nawałnicy

2024-07-14 16:16

[ TEMATY ]

burza

diecezja kielecka

Muzeum Wsi Kieleckiej

Muzeum Wsi Kieleckiej także liczy straty po nocnej nawałnicy

Muzeum Wsi Kieleckiej także liczy straty po nocnej nawałnicy

Niszczycielska nawałnica przeszła w nocy z soboty na niedzielę nad Kielcami i regionem - pół tysiąca interwencji obsłużyli strażacy i wciąż interweniują. Burze, ulewne deszcze i grad spowodowały także uszkodzenia niektórych obiektów sakralnych.

- Myślę, że pełnego obrazu należy spodziewać się jutro, gdy księża proboszczowie ocenią dokładniej straty - mówi KAI ks. dr Marcin Rokita, ekonom diecezji kieleckiej.

CZYTAJ DALEJ

Reklama

Najczęściej czytane

W związku z tym, iż od dnia 25 maja 2018 roku obowiązuje Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z dnia 27 kwietnia 2016r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia Dyrektywy 95/46/WE (ogólne rozporządzenie o ochronie danych) uprzejmie Państwa informujemy, iż nasza organizacja, mając szczególnie na względzie bezpieczeństwo danych osobowych, które przetwarza, wdrożyła System Zarządzania Bezpieczeństwem Informacji w rozumieniu odpowiednich polityk ochrony danych (zgodnie z art. 24 ust. 2 przedmiotowego rozporządzenia ogólnego). W celu dochowania należytej staranności w kontekście ochrony danych osobowych, Zarząd Instytutu NIEDZIELA wyznaczył w organizacji Inspektora Ochrony Danych.
Więcej o polityce prywatności czytaj TUTAJ.

Akceptuję